YALNIZ YATMA SORUNU

“Çocuğumla birlikte uyuyoruz, kendi yatağında/odasında, kendi başına yatmaya alıştıramıyoruz”

Çocuğunuzla zorunlu nedenler dışında aynı odada yatmanızın, hem eşinizle ilişkinizi olumsuz etkileyeceğini, hem de çocuğunuzun psikolojik gelişimini aksatacağı için sakıncalı olduğunu biliyorsunuz. Artık beslenmesi ve fiziksel özgürlüğü size bağımlı değil, dil becerileri geliştiği için ihtiyaç duyduğu an size derdini anlatabiliyor, sizi daha iyi anlıyor, isteklerini daha iyi ifade ediyor. Yani artık yalnız uyumaya ve daha bağımsız olmaya hazır.

Olası Nedenler:

• Ebeveyn-çocuk arasındaki ilişki kaygılı, yapışık ve/veya bağımlı olabilir.
• Çocuğunuzun karanlık, yalnızlık, canavarlar gibi korkuları olabilir ve bu korkularla siz olmadan baş edemiyor olabilir.
• Kendi başınayken güvende hissetmiyor olabilir.
• Alışkanlıklarından vazgeçmekte zorlanıyor, değişime dirençli olabilir.
• Bazen çocuk kadar ebeveyn de ayrı yatmak konusunda çekimser ve isteksiz olabilir. Çoğunlukla, çocuğun ayrı odada yatmasından endişe duyan bir ebeveyn vardır. Çocuk ağladığında, korktuğunda kendi korkusu da artan ebeveyn, çocuğun ayrı odada yatmasına hazır olmayabilir.
• Odanın yeri, döşeme biçimi çocuğa uygun olmayabilir.

Çözüm Önerileri:

• Yalnız yatmaya alıştırmak için doğru yaklaşımı öğrenin. Bunun için;
1- Onu yatağına yatırın ve yanına bir sandalye koyun. Siz sandalyeye oturun ve bir hikâye veya masal anlatın,
2- Sarılabileceği bir battaniye, bebek gibi geçiş nesnesi olarak kullanabileceği bir eşya verin.
3- Birkaç gün o uyuyuncaya kadar başında bekleyin. Gitmeyeceğinizi, uyuyuncaya kadar yanında olacağınızı söyleyin. Ona güven verin.
• Bazı çocuklar çevre üzerinde kontrolleri olmasını isterler. Bu durum özellikle 2 yaş civarında sıklıkla görülür. Bu çocukların zıplamalarına, hareketlerine kontrollü izin vermek, kontrolde olmak isteyen çocukların özerklik duygusunu yaşamalarını sağlar.
• 2 yaşından büyükse uyumaya değil, yatakta olmaya odaklanın. Uyumak elimizde olan bir beceri değildir, kendiliğinden gerçekleşir. Ancak yatakta olmak ya da olmamak elimizdedir. Kararlı bir biçimde yatakta olmasını isteyin. İstediği zaman uyuyacağını ama yataktan çıkamayacağını belirtin.
• Yatağa girdiğinde ilgisini çeken, merak uyandıran masallar, hikâyeler anlatın. Çocuklar sizin anılarınızı dinlemeye de bayılırlar. Onlara kendi çocukluk anılarınızı anlatın.
• Çocuklar gündüzleri mutlaka uyumalılar. Ancak geç uyuyan çocukların gündüz uyumalarını azaltın.
• Çocuğunuzu mutlaka belli bir saatte yatağa götürün. Ne zaman yatağa gidileceğini söyleyin. Yaşına göre anlayabileceği biçimde gösterin. “Bu oyun bitince”, “Bu film bitince”, “Saat burada olunca”, “Yatağa gideceksin ve ben sana masal anlatacağım” gibi sınırlar koyun.
• Çocuğunuzun bağımsızlığını tüm alanlarda destekleyin. Eğer tüm gün gözünüz ona bir şey olacak mı diye üstündeyse, sorunlarını sizin çözmenize alışıksa, bağımlılığı yüksekse gece de ayrı yatmayacaktır.
• Siz ondan ayrılmaya ne kadar hazırsınız bunu değerlendirin. Çocuğunuzun bağımsız kimlik gelişimini destekleyen en önemli faktörlerin başında kendi odasında, yalnız uyumak gelmek olduğunu hatırlayın ve sağlıklı gelişimi için önce kendinizi hazırlayın, sonra da onu siz cesaretlendirin.
• Sizden ayrılmakla ilgili kaygıları yüksekse ve ayrı yatma denemeleri kararlı tavrınıza rağmen dramatikleşiyorsa, uzman yardımı alın.

Şenel Karaman
Psikolog